Dewch i nabod eich llyfrgellwyr

Mae Llyfrgellwyr Pwnc yn darparu hyfforddiant ar sgiliau gwybodaeth ac yn cynnig cymorth a chyngor ar ddefnyddio’r llyfrgelloedd, dod o hyd i adnoddau ar gyfer eich aseiniadau a chyfeirnodi. Maen nhw hefyd yn edrych ar ôl eich rhestrau darllen a’ch canllawiau pwnc. 7 Llyfrgellydd Pwnc sy’n gweithio i Lyfrgelloedd Prifysgol Aberystwyth, pob un a’i faes arbenigedd. 

Mae croeso mawr ichi drefnu cyfarfod MS Teams gyda’ch Llyfrgellydd Pwnc os oes gennych unrhyw gwestiynau am ddefnyddio’r Llyfrgell neu os hoffech gyngor – cewch wneud hyn ar-lein yma, neu drwy e-bost. Anfonnwch neges atyn nhw i ddweud helo!

Joy Cadwallader jrc Joy Cadwallader – jrc@aber.ac.uk

Llyfrgellydd Pwnc ar gyfer Astudiaethau Theatr, Ffilm a Theledu, Ieithoedd Modern a Saesneg ac Ysgrifennu Creadigol yw Joy.

Rwyf newydd gwblhau diploma ôl-raddedig mewn rheoli gwybodaeth a gwasanaethau llyfrgell ac wedi dechrau dysgu Cymraeg, gwell hwyr na hwyrach! Cyn Cofid, roeddwn yn mwynhau dawnsio Ballroom a Lladin, teithio a karaoke. Yn y byd sydd ohoni, rwyf wrth fy modd yn ymweld â phrosiectau bywyd gwyllt lleol sydd wedi ailagor a gwylio seiclo proffesiynol ar y teledu.

Simon French sif4 Simon French – sif4@aber.ac.uk

Cyfrifiadureg, Daearyddiaeth a Gwyddorau Daear, Gwleidyddiaeth Ryngwladol, Mathemateg a Ffiseg yw meysydd arbenigedd Simon.

Yn blentyn, roeddwn i’n ddarllenydd ac yn gasglwr llyfrau brwd. Fel oedolyn, bues i’n gweithio am lawer o flynyddoedd anhapus yn y fasnach lyfrau ail-law a phrin cyn dod yn llyfrgellydd yma ym Mhrifysgol Aberystwyth. Gallai hyn oll eich arwain i feddwl fy mod yn dipyn o ferlod un tric, ond hoffwn ei gwneud yn gwbl glir fy mod yn mwynhau pethau ar wahân i lyfrau, fel… yym…

Anita Saycell aiv Anita Saycell – aiv@aber.ac.uk

Edrycha Anita ar ôl Busnes, Gwyddor Chwaraeon ac Ymarfer Corff ac Astudiaethau Gwybodaeth.

Dechreuais wirfoddoli mewn llyfrgelloedd yn 14 oed, yna cefais fy swydd llyfrgell â thâl gyntaf yn 16 oed yn gweithio ar ddyddiau Sadwrn – a dyna fy rhoi i ar ben ffordd.  Pan nad ydw i allan yn beicio ar fryniau tonnog Ceredigion, rwy’n mwynhau addysgu a helpu pobl, felly cysylltwch ag unrhyw gwestiwn waeth pa mor fawr neu fach! 

Non Jones nrb Non Jones – nrb@aber.ac.uk

Gwyddorau Biolegol, Amgylcheddol a Gwledig a’r BVSc Gwyddor Milfeddygaeth yw meysydd pwnc Non.  

Ers i mi gael profiad gwaith yn fy llyfrgell gyhoeddus leol yma yn Aberystwyth pan yn ddisgbl yn yr ysgol uwchradd (…a dwi’n mynd nôl sawl blwyddyn nawr!), roeddwn yn gwybod mai ym myd y llyfrau yr hoffwn fod. Ymunais â Gwasanaethau Gwybodaeth yn 2001 a sawl blwyddyn yn ddiweddarach ennillais radd ôl-raddedig mewn Astudiaethau Gwybodaeth a Llyfrgell yma yn y Brifysgol fel dysgwr o bell.  Yn fy amser sbâr – rhwng edrych ar ôl y teulu, cathod, ieir a bochdewion – rwy’n mwynhau darllen a bod yn greadigol gyda chelf, crefft a chaligraffi.

Sarah Gwenlan ssg Sarah Gwenlan – ssg@aber.ac.uk

Mae Sarah yn Llyfrgellydd Pwnc ar gyfer Addysg, y Ganolfan Saesneg Ryngwladol a Seicoleg.

Cyn dod i weithio ym Mhrifysgol Aberystwyth, bues i’n dysgu Saesneg yn Sbaen, y Weriniaeth Tsiec, yr Eidal a Gwlad Pwyl. Rwyf hefyd wedi gweithio yn y Gwasanaethau Gyrfaoedd yn SOAS a Chasnewydd, felly gallech ddweud fy mod yn gyfarwydd â gweithio gyda myfyrwyr! Cysylltwch os oes angen help arnoch, dyna pam rwyf yma!

Lloyd Roderick glr9Lloyd Roderick – glr9@aber.ac.uk

Mae Lloyd yn gyfrifol am y pynciau Celf a Hanes CelfCyfraith a ThroseddegCymraeg ac Astudiaethau Celtaidd Hanes a Hanes Cymru. 

Roeddwn i eisiau gweithio mewn llyfrgelloedd ar ôl treulio llawer o amser yn hongian o gwmpas y casgliad cerddoriaeth yn Llyfrgell Gyhoeddus Llanelli ar ôl sylweddoli bod ôl-gatalog Sonic Youth ar gael i’w fenthyg. Ar ôl y brifysgol, bues i’n gweithio yn Llyfrgell y Sefydliad Astudiaethau Cyfreithiol Uwch, Prifysgol Llundain, yna astudiais MSc mewn Gwyddor Gwybodaeth a Llyfrgellyddiaeth.  Yn ddiweddarach, gweithiais yn llyfrgelloedd cyhoeddus Casnewydd a Llyfrgell Sefydliad Celf Courtauld.  Yn ddiweddarach, ymgymerais â PhD yn astudio casgliadau celf yn Llyfrgell Genedlaethol Cymru…. mae hyn i gyd wedi gosod sylfaen dda i mi gefnogi myfyrwyr a staff yn yr adrannau rwy’n gweithio gyda nhw fel Llyfrgellydd Pwnc ym Mhrifysgol Aberystwyth.  

Yn fy amser hamdden rwy’n asesydd ar Banel Cofrestru Proffesiynol CILIP (Sefydliad Siartredig Llyfrgellwyr a Gweithwyr Gwybodaeth Proffesiynol) ac rwyf wedi curadu arddangosfeydd ar foderniaeth a chelf gyfoes yng Nghymru. 

Connie Davage hodConnie Davage – hod@aber.ac.uk

Connie sy’n edrych ar ôl Dysgu Gydol Oes.

Roeddwn i’n hoffi helpu fy nghydweithiwr yn llyfrgell yr ysgol lle’r oeddwn yn dysgu. Rwy’n dyfalu mai dyna lle dechreuodd fy nhaith i lyfrgellyddiaeth. Rwy’n mwynhau teithio, garddio a phobi. Yn bennaf oll, rwy’n mwynhau gallu helpu pobl, felly cysylltwch â fi os oes gennych unrhyw gwestiynau. 

Mis Hanes Pobl Dduon 2021

black history month 2021 poster

Mae Mis Hanes Pobl Dduon yn ddigwyddiad blynyddol sy’n adlewyrchu ar hanesion a diwylliannau pobl dduon ledled y byd. Mae’r digwyddiad, a gychwynnodd yn America, wedi cael ei nodi bob mis Hydref yn y DU ers 1987.

Ar gyfer Mis Hanes Pobl Dduon 2021, mae Llyfrgell Prifysgol Aberystwyth wedi cyhoeddi rhestr ddarllen newydd sy’n cynnig cyfle i archwilio agweddau o Hanes Pobl Dduon sydd efallai yn llai adnabyddus:

Hanes Pobl Dduon Cymru

Archwiliwch Hanes Pobl Dduon yng Nghymru gan ddysgu am rôl Cymru mewn caethwasiaeth ac hefyd ei rôl ganolog wrth ei diddymu (Slave Wales gan Chris Evans); ewch ar daith bersonol o hunan-ddarganfyddiad a hunaniaeth hil-gymysg (Sugar and Slate gan Charlotte Williams) a darganfod y gyfrol Gymraeg gyntaf i drafod y portread o amlddiwyllianedd yng Nghymru mewn ffuglen (Y Gymru Ddu ar Ddalen Wen gan Lisa Sheppard). Cawn hefyd hanesion o’r ymgyrch yn erbyn caethwasiaeth yng Nghymru’r 18fed ganrif yn Canu Caeth: y Cymry a’r Affro-Americaniaid gan Daniel G. Williams.

Hanes Pobl Dduon Prydain

Yn yr adran hon, awn i’r byd academaidd Prydeinig a dysgu am brofiadau menywod a myfyrwyr o liw (Inside the ivory tower a olygwyd gan Deborah Gabriel a Shirley Tate  ac Insider-Outsider: The Role of Race in Shaping the Experiences of Black and Minority Ethnic Students by Sofia Akel). Cawn wybod sut y caiff effaith diwylliannol gwleidyddiaeth hil a gwrth-hiliol ei hadlewyrchu mewn llenyddiaeth Asiaidd Prydeinig a Du Prydeinig (Race and antiracism in Black British and British Asian literature gan Dave Gunning), cawn ddilyn naratif hanesyddol o leiafrifoedd hiliol Prydain (Staying Power: The History of Black People in Britain, Peter Fryer) a chael profi argyfwng hunaniaeth hynod Brydeinig (Afua Hirsch- Brit(ish): on race, identity and belonging).  

Hanes Pobl Dduon mewn Barddoniaeth

Profwch Hanes Pobl Dduon mewn barddoniaeth drwy weithiau diweddar gan enillydd Gwobr Dylan Thomas Kayombo Chingonyi (Kumukanda) a chasgliad cyntaf Raymond Antrobus The Perseverance. Ymgollwch yng nghasgliad ar-lein syfrdanol Proquest One Literature African American Poetry sydd yn cynnwys bron i 3,000 o gerddi gan feirdd Americanaidd Affricanaidd o’r ddeunawfed ganrif a’r bedwaredd ganrif ar bymtheg.

Llyfrau Ffuglen a Ffeithiol

Mae gennym argymhellion ffuglen ar eich cyfer megis nofelau a gyhoeddwyd yn ddiweddar, y nofel Gymraeg Safana gan Jerry Hunter a Queenie gan Candice Carty-Williams, nofelau arobryn cyfoes (An American Marriage gan Tayari Jones; Girl, Woman, Other gan Bernadine Evaristo), nofelau clasurol (To Kill a Mockingbird, Harper Lee; Beloved gan Toni Morrison ac Invisible Man, Ralph Ellison) a ffuglen Oedolion Ifanc poblogaidd (Children of Blood and Bone gan Tomi Adeyemi a The Hate U Give gan Angie Thomas )

Yn ein detholiad o lyfrau ffeithiol, dewch o hyd i hunangofiannau a bywgraffiadau pobl dduon ddylanwadol (Becoming gan Michelle Obama) ac ystod o gasgliadau o draethodau a sylwebaethau gwleidyddol a chymdeithasol heriol (I will not be erased, gal-dem; Slay in your lane: the Black girl bible, Yomi Adegoke; Natives, Akala; Don’t touch my hair, Emma Dabiri). 

Adnoddau Ar-lein

Mae llawer o e-adnoddau gwych ar y rhestr, ond peidiwch â cholli Proquest One Literature Black Writing and World Literature Collection sy’n dwyn ynghyd y casgliad llenyddiaeth mwyaf a’r un mwyaf cynhwysol a guradwyd erioed. Rydym yn tynnu sylw at y prosiectau arbennig canlynol:

African Writers Series​ 

Mae’r casgliad ar-lein hwn yn cynnwys dros 250 o gyfrolau o ffuglen, barddoniaeth, drama a rhyddiaith gan awduron Affricanaidd.

Black Women Writers​ 

Mae Black Women Writers yn cyflwyno 100,000 o dudalennau o lenyddiaeth a thraethodau ar faterion ffeministaidd – o ddarluniadau o gaethwasiaeth yn yr 18fed ganrif i waith awduron yn niwedd y 1950au a’r 1960au wedi i don o annibyniaeth ysgubo ar draws Affrica.

Carribbean Literature

Daeth dros filiwn a hanner o Affricaniaid, ynghyd â phobl o India a De Asia, i’r Caribî rhwng y 15fed a’r 19eg ganrif. Heddiw, mae eu disgynyddion wrthi’n creu llenyddiaeth sydd â chysylltiadau cryf ac uniongyrchol â mynegiant Affricanaidd traddodiadol.

Black Short Fiction and Folklore​ 

82,000 o dudalennau a mwy na 11,000 o weithiau o ffuglen fer mewn amrywiaeth o draddodiadau sydd yn Black Short Fiction and Folklore – o draddodiadau llafar Affricanaidd cynnar i hip-hop – mae’n cwmpasu chwedlau, damhegion, baledi, straeon gwerin, a straeon a nofelau byrion.  

Arddangosfa Mis Hanes Pobl Dduon ar Lefel F yn Llyfrgell Hugh Owen

Ceir adnoddau o bob math ar y rhestr, rhai ffisegol a rhai ar-lein, felly p’un a ydych ar y campws neu oddi arno, mae rhywbeth i bawb. Porwch ein harddangosfa ddigidol neu os yw’n well gennych bori yn y cnawd, galwch heibio ein harddangosfa ar Lefel F Llyfrgell Hugh Owen a fydd yno drwy gydol mis Hydref.

A rhannwch eich barn ar y detholiad gan ddefnyddio’r hashnod #BHMAber21 neu @aberuni_is ar Twitter!