Her yr Hinsawdd
18 – 25 Hydref 2021

Yn y cyfnod yn arwain at Gynhadledd Newid Hinsawdd y Cenhedloedd Unedig (COP26) ym mis Tachwedd 2021 mae Prifysgol Aberystwyth yn cynnal gŵyl arbennig, wythnos o hyd, yn amlygu ehangder ei hymchwil, yn canolbwyntio ar gwestiynau allweddol ac yn trafod atebion posibl i’r argyfwng hinsawdd ac ecolegol fyd-eang sy’n ein hwynebu yn yr 21ain ganrif.

Bydd y digwyddiad yn rhad ac am ddim, ac yn agored i bawb gydag amrywiaeth o weithgareddau ar-lein ac wyneb yn wyneb, gan gynnwys siaradwyr uchel eu proffil, trafodaethau panel, gweithdai creadigol, perfformiadau, arddangosfeydd a theithiau maes.

Bydd manylion llawn y rhaglen a sut i fod yn rhan o’r ŵyl yn ymddangos yma ond os oes gennych unrhyw ymholiadau yn y cyfamser, cysylltwch â gwylymchwil@aber.ac.uk.

Dyma rai yn unig o’r prosiectau ymchwil hanfodol gan wyddonwyr ar draws Prifysgol Aberystwyth i fynd i’r afael â newid yn yr hinsawdd a chyfrannu at dargedau di-garbon net.

  • Monitro meirioli rhewlifoedd a chorstiroedd mangrof cyfnewidiol
  • Bachu pŵer glaswelltau biomas
  • Hyrwyddo ffermio cynaliadwy a bwydydd y dyfodol
  • Datblygu cnydau sy’n gwrthsefyll sychder a llifogydd
  • Creu ffyrdd mwy effeithiol o gyfleu’r argyfwng newid yn yr hinsawdd i wahanol gynulleidfaoedd
  • Meithrin ymddygiad mwy pleidiol i’r amgylchedd.

Yn unol â’i Strategaeth Ymchwil ac Arloesi, hon yw’r Ŵyl Ymchwil gyntaf o’i bath i’w chynnal gan y Brifysgol a’r bwriad yw ei gwneud yn ddigwyddiad blynyddol o hyn allan.

Newid hinsawdd yw’r her fwyaf sy’n wynebu’n planed ac fel Prifysgol, rydym wedi ymrwymo i ymgymryd ag ymchwil sy’n helpu i ddatblygu atebion ar gyfer y byd go iawn. Wrth i arweinwyr rhyngwladol ymgynnull yn y DU i drafod gweithredu byd eang, bydd ein Gŵyl Ymchwil yn helpu i daflu goleuni ar y materion dwys sy’n ein hwynebu ac yn darparu llwyfan ar gyfer trafodaeth dreiddgar ar draws pob disgyblaeth.

Yr Athro Elizabeth Treasure, Is-Ganghellor Prifysgol Aberystwyth

Mae’r ddynoliaeth a byd natur yn wynebu argyfwng ar hyn o bryd yng nghyd-destun newid hinsawdd. Mae angen dybryd i ni weithredu er mwyn atal rhai o effeithiau negyddol a phellgyrhaeddol newid hinsawdd ond mae angen hefyd i’r gweithredoedd hyn fod yn seiliedig ar yr ymchwil gwreiddiol sy’n digwydd mewn Prifysgolion, gan gynnwys Prifysgol Aberystwyth. Amcan yr ŵyl hon yw amlygu’r materion hyn a hyrwyddo deialog gadarnhaol rhwng ein prifysgol, ein gwleidyddion a’r cyhoedd.

Yr Athro Rhys Jones, Cadeirydd Gŵyl Ymchwil, Prifysgol Aberystwyth

Disgrifiad Llun: Mae Dyffryn Dyfi yng Nghanolbarth Cymru yn gynefin pwysig i blanhigion a bywyd gwyllt, ac mae ganddo statwws Gwarchodfa Biosffer UNESCO. Llun gan: Scott Waby.